İstiyoruz ki evimiz hepimizin rahatça yaşayıp, kendini var edebileceği bir ortam olsun, çocuğumuz da bizim kadar bağımsız hareket edebilsin. Peki nereden başlasak?
1. Çocuğunuzu gözlemleyin. Çocuğunuzun ortamla etkileşimini, seçtiği aktiviteleri ve işini yaparken süreci nasıl yönettiğini izlemek, onun yeteneğini ve ilgisini görmeniz için size sınırsız fırsat sağlayacaktır. Yeteneklerini ve ilgi alanlarını görmek onun kendini geliştireceği ortamı yaratmada sizin rehberiniz olacak.
Biraz örneklemek gerekirse, çocuğunuz sürekli bazı deliklere bir şeyler atmaya başladıysa ona bu ihtiyacına hizmet edecek bir çalışma hazırlayabilirsiniz. Çocuğunuz bazı oyuncaklarına ya da hazırladığınız çalışmaya hiç ilgi göstermiyorsa farklı bir çalışmayla değiştirebilirsiniz. Çocuğunuz hazırladığınız bir çalışmayı alıp taşırken sürekli düşürüyorsa çalışmayı tekrar gözden geçirip, daha rahat taşıyabileceği bir şekilde sunabilirsiniz. Koyduğunuz 16 parçalık bir yapboz çocuğunuzun çok ilgisini çekiyor ancak her seferinde stres olup sizin yardımınıza ihtiyaç duyuyorsa daha az parçalı bir yapbozla değiştirip, onu yapmada uzmanlaştığında 16 parçalık yapbozu tekrar sunabilirsiniz.
2. Evinizi çocuğunuzu dahil edecek şekilde düzenleyin. Evinizin her bölümünde yere oturun ve çocuğunuzun gözünden etrafınıza bakın. Evinizin tüm bölümlerinde, çocuğunuzun bağımsızlık yolculuğunu destekleyek düzenlemeler yapın. Bağımsızlık yolculuğunda beklentileriniz gerçekçi olsun, ona kendi başına yapabilmeyi deneyimlemek için zaman ve fırsat verin.
Örneğin mutfakta çocuğunuzun rahatlıkla erişebileceği bir dolaba ya da çekmeceye kendi kullandığı tabak, bardak, çatal bıçak vb. malzemeleri koyabilirsiniz. Yine mutfağın bir köşesine minik bir süpürge-faraş, yer silmek için bir bez vb. temizlik malzemeleri koyabilirsiniz. Böylece yere bir şeyler döküldüğünde bununla kendi başına başedebilmesi için fırsat yaratmış olursunuz. Evin girişine takacağınız iki askılık, dışarıdan geldiğinde montunu asmasına, ayakkabılıkta ona açacağınız bir raf ya da koyacağınız bir sepet ayakkabılarını kaldırmasına yardımcı olacaktır.
3. Çocuğunuza saygı duyun. Onun bir birey olduğunu kabul edin ve etrafınızdaki yetişkinlere nasıl saygılı davranıyorsanız, ona da aynı şekilde davranın. Dinleyin, anlatın, nazik davranın.
“Lütfen”, “teşekkür ederim” gibi nezaket sözcükleri konusunda cömert olun. Bir işle meşgulken, size bir şeyler anlatırken onu bölmeyin. Kendisiyle ilgili kararlar verirken onu da dahil edin (burada çocuğun birey olarak görülmesini yetişkin sorumluluklarını üzerine yüklemekle karıştırmamak lazım. Örneğin 4 yaşındaki bir çocuk gideceği okulu seçmemelidir, bu tip büyük kararlar ebeveynler tarafından çocukların ihtiyacı gözetilerek verilmelidir).
4. Çocuğunuzu ev işlerine dahil edin. Başlangıçta işlerin daha uzun süreceğini düşünüp çok fazla sabır gerektiği düşünülebilir ancak mükemmeliyetçi yanımızı bir kenara bırakıp ona fırsat verebilirsek, iş yaparken onu başka bir yerde oyalamaktan daha az çaba göstererek çocuğumuzun bağımsızlık yolunda hızla koştuğunu göreceğimiz günler çok yakın.
Örneğin siz yemek yaparken çocuğunuz bir basamak yardımıyla tezgahta sizin yanınızda durabilir, bir yandan sizi izlerken diğer yandan yoğurdu karıştırabilir. Bunu yaparken yoğurdu parmaklaması ya da etrafa saçması mümkün ancak saçtığı yoğurdu silmesinin, yoğurdun tadını almasının da farklı öğrenmeler olduğunu unutmamak gerekli.
5. Çocuğunuzun rehberi olun. Ona emirler yağdıran patron ya da onun her şeyi yapan köle olmayın. İhtiyaç halinde, ihtiyaç duyduğu kadar bilgiyi ona sunan, sonra bir adım geri çekilip çocuğunuzun deneyimlemesine fırsat vererek ona rehberlik edin.
Çocuğunuz kıyafetlerini kendi giymeyi denemeye başladığı süreçte sizden yardım istediğinde “kocaman çocuk oldun, artık kendin giyineceksin” diyen patron tavrından ya da “hadi gel ben sana giydireyim” diyen köle tavrından sıyrılıp, küçücük bir dokunuşla sıkıştığı yerden kurtarıp geri çekilip devam etmesini sağlayacağımız rehber tavrını benimsemeliyiz.
melisa unat 
Yorum bırakın